Trống Taiko là gì? Khác trống Việt ra sao, mua ở đâu, giá
Trống Taiko là trống truyền thống Nhật Bản, tang gỗ khoét, mặt da bò. Các loại Taiko, khác trống Việt ở đâu, mua trống Nhật ở Việt Nam và khoảng giá.
Trống Taiko là trống truyền thống của Nhật Bản, gồm nhiều loại, từ trống lớn đặt trên giá ở đền chùa đến trống nhỏ căng dây dùng trong nhạc kịch. Loại quen thuộc nhất có tang khoét từ một khúc gỗ, thường là gỗ keyaki (cây zelkova), mặt da bò ghim bằng đinh kim loại. Ở Việt Nam, xưởng trống Đọi Tam làm trống Nhật phong cách Taiko bằng gỗ mít và da trâu, giá tham khảo từ khoảng 3.600.000 đ cho cỡ 45x60cm.
Trống Taiko là gì? Đôi nét lịch sử
Theo trang lịch sử của Taiko Center, một hãng trống ở Nhật, trống đã có mặt ở Nhật từ rất sớm, nhưng trống Taiko ngày nay giống trống Trung Quốc và Triều Tiên nên nhiều khả năng du nhập từ lục địa vào khoảng thế kỷ 5–6, cùng ảnh hưởng của Phật giáo. Năm 702, bộ luật Taiho lập cơ quan nhã nhạc cung đình, nơi dùng các loại trống như dadaiko, tsuri-daiko. Về sau trống đi cùng kịch Noh, Kabuki và có mặt ở nhiều đền Thần đạo, chùa Phật giáo.
Hình ảnh nhiều người cùng đánh một dàn trống lớn mà ta hay thấy trên sân khấu lại khá mới. Cũng theo Taiko Center, lối diễn này gọi là kumi-daiko, tức dàn trống gồm nhiều loại Taiko. Nó bắt đầu năm 1951, khi tay trống jazz Oguchi Daihachi lập nhóm Osuwa Daiko và xếp dàn trống theo kiểu bộ trống phương Tây: shime-daiko tiếng cao giữ nhịp như trống snare, nagado-daiko tiếng trầm tạo điểm nhấn như trống bass. Các nhóm như Ondekoza, rồi Kodo, đưa kumi-daiko ra thế giới.
Các loại trống Taiko
Nhóm Kodo chia trống họ dùng thành ba nhóm chính:
- Miya-daiko (còn gọi là nagado-daiko): tang khoét liền từ một khối gỗ, mặt da cố định bằng đinh kim loại, không chỉnh được độ căng. Tuỳ cỡ và dáng mà gọi là o-daiko (trống lớn), chu-daiko (cỡ vừa) hay hirado-daiko (trống lớn, dẹt).
- Shime-daiko: tang cũng khoét liền khối, nhưng hai mặt da được kéo căng bằng dây chạy dọc thân nên chỉnh được tiếng. Mặt căng rất chặt nên tiếng cao, đanh.
- Oke-daiko: tang ghép từ nhiều thanh gỗ như thùng gỗ, mặt da căng bằng dây, nhẹ hơn nên có thể đeo lên người để đánh.
Trống Taiko Nhật dùng da gì, tang gì?
Trang du lịch chính thức của Tổ chức Xúc tiến Du lịch Nhật Bản (JNTO) giới thiệu trung tâm Taiko trên đảo Sado, nơi khách được đánh những trống Taiko làm từ da bò và gỗ zelkova. Kodo cho biết thân trống o-daiko của họ làm từ thân một cây lớn như zelkova (keyaki) hoặc gỗ bubinga châu Phi, mỗi mặt da rộng hơn một mét, lấy từ da của một con bò lớn.
Bài về chất liệu của Taiko Center bổ sung thêm vài ý:
- Keyaki được coi là gỗ tốt nhất vì cứng, khó trầy, đinh ít bị lỏng. Tamo (tần bì) và sen là nhóm gỗ hạng hai.
- Tang khoét liền khối (kurinuki) là kiểu gốc. Kiểu tang ghép ván (shusei) ngày càng phổ biến vì gỗ to khó tìm, giá mềm hơn và nhẹ hơn.
- Mặt trống thường là da bò. Trống Taiko cỡ lớn có khi dùng da trâu nước. Một số trống đeo dùng da ngựa cho tiếng sáng hơn.
Trống Taiko khác trống Việt thế nào?
So với trống truyền thống làng Đọi Tam, theo mô tả của báo Giáo dục Thời đại, khác biệt nằm ở ba chỗ: gỗ tang, loại da và cách giữ da.
| Taiko Nhật (miya-daiko) | Trống truyền thống Đọi Tam | |
|---|---|---|
| Tang | Khoét liền khối, thường gỗ keyaki | Gỗ mít già, các thanh ghép khít thành thân tròn |
| Mặt da | Thường da bò | Da trâu, người làng chọn da trâu cái |
| Giữ da | Đinh kim loại | Đinh tre, đinh gỗ, vì đinh sắt làm ảnh hưởng tiếng |
| Chỉnh tiếng | Không chỉnh được sau khi đóng đinh; shime-daiko căng dây thì chỉnh được | Siết dây, gõ thử đến khi đạt tiếng rồi mới đóng đinh |
Hai bên giống nhau ở chỗ đều căng da thật lên tang gỗ và đều cố định da sau khi đã chọn được tiếng. Muốn hiểu vì sao trống Việt chuộng da trâu, xem bài mặt trống làm từ gì. Nếu cần gọi tên các loại trống Việt bằng tiếng Anh khi trao đổi với nhóm Taiko nước ngoài, có bài trống tiếng Anh là gì.
Mua trống Taiko ở Việt Nam
Trống Taiko làm tại Nhật có thể đặt qua các hãng có bán quốc tế, nhưng phải tính thêm phí gửi và thời gian chờ. Một lựa chọn khác là trống làm trong nước theo phong cách Taiko. Xưởng Trống Đọi Tam Phạm Kiểm có dòng trống Nhật ba cỡ (mặt × cao) 45x60, 50x70 và 60x80cm. Đây là trống phong cách Taiko làm bằng vật liệu quen thuộc của làng, không phải trống nhập từ Nhật. Theo thông tin sản phẩm:
- Tang gỗ mít hoặc gỗ sồi; có thể để lộ vân gỗ, hoặc sơn đen bóng, đỏ đô theo yêu cầu.
- Mặt da trâu dày, ghim bằng vòng đinh tán đồng quanh mép, gợi dáng miya-daiko.
- Trên web có hai mẫu: trống Nhật Taiko D45cm và trống Nhật Taiko D50cm Premium.
- Trống đi kèm dùi kiểu Taiko (bachi), giá đỡ tiêu chuẩn và sơn hoàn thiện; giá nghiêng kiểu Nhật mua thêm 800.000 đ.
Trống Nhật của xưởng làm tang ghép dăm dày hoặc tang nguyên khối, nên khi đặt hãy hỏi rõ kiểu tang cho cỡ mình chọn. Muốn so trống Nhật với các dòng trống khác của xưởng, xem bài phân biệt các loại trống Đọi Tam.
Trống Taiko giá bao nhiêu?
Bảng dưới là khoảng giá trống Nhật của xưởng, theo cỡ. Đây là giá tham khảo, liên hệ để báo giá chính xác.
| Cỡ (mặt × cao) | Giá tham khảo |
|---|---|
| 45x60cm | 3.600.000 – 4.400.000 đ |
| 50x70cm | 9.900.000 – 12.100.000 đ |
| 60x80cm | 22.500.000 – 27.500.000 đ |
Trống được bảo hành 18 tháng theo chính sách của xưởng. Trống Nhật làm theo đơn đặt trước, mất 10–15 ngày (gấp nhanh nhất 7 ngày), đặt cọc 30% khi chốt đơn. Xưởng giao bằng xe tải hoặc chành xe, phí thoả thuận theo địa chỉ và báo trước khi gửi; đặt kèm giá đỡ thì xưởng lắp đặt.
Chọn cỡ trống Taiko nào?
- Tập cá nhân, trang trí phòng, không gian nhỏ: 45x60cm gọn, dễ di chuyển.
- Nhà hàng trưng bày: 50x70cm, cỡ khách hay chọn nhất.
- Biểu diễn, nhóm nhạc cần tiếng trầm và to hơn: 60x80cm.
- Cần trống căng dây chỉnh được tiếng như shime-daiko hay oke-daiko: các mẫu trên web đều là kiểu đóng đinh, nên hãy hỏi xưởng trước khi đặt.
Gọi hotline 0986 161 521, nhắn Zalo cùng số, hoặc gửi yêu cầu ở trang đặt theo yêu cầu, kèm cỡ mặt, nơi dùng và có cần giá đỡ hay không.